Interview Fer Dreessen

Fer Dreessen, directeur van Zuyderland GGZ en nauw betrokken binnen het netwerk Mentaal Gezond Zuid-Limburg. Al vanaf het begin heeft hij een rol bij de transformatie van de mentale gezondheidszorg in onze regio. We spraken hem over waarom het roer om moet, het belang van het verkennend gesprek en de kracht van samenwerking.

Fer, kun je jezelf kort voorstellen en vertellen wat jouw rol is binnen deze beweging?

“Ik ben directeur van de divisie GGZ binnen Zuyderland. Ik heb een achtergrond als verpleegkundige en werk sinds 1995 in het management. Binnen de transformatie houd ik me vooral bezig met bestuurlijke taken en ben daarmee samen met mijn medisch directeur het gezicht naar buiten toe. Ik ben ooit begonnen in de regionale Taskforce Wachtlijsten en later zijn verschillende vervolgplannen ontstaan, zoals het IZA. Inmiddels is die taskforce omgevormd tot de ‘Mentale Tafel Zuid-Limburg’. Naast het uniform instroommodel hebben we ook zaken als de herstelacademie en preventie toegevoegd. We willen aan de ‘voorkant’ voorkomen dat mentale problemen groter worden of niet de juiste zorg krijgen. Als we alles goed met elkaar verbinden, moeten patiënten dat meteen merken zodra ze bij ons aankloppen.

Je bent al vanaf het begin betrokken, waarom is de beweging van Mentaal Gezond Zuid-Limburg volgens jou zo belangrijk?

“De aanleiding is eigenlijk heel simpel: als we op de oude voet blijven doorgaan, redden we het in de toekomst niet. Over tien jaar hebben we simpelweg niet genoeg zorgprofessionals om aan de toenemende zorgvraag te voldoen, en de zorg moet ook betaalbaar blijven. Maar het gaat niet alleen om noodzaak. Het is vooral mijn overtuiging dat het anders kan en moet binnen de mentale zorg. We willen een beweging op gang brengen waarbij niet de aandoening of diagnose centraal staat, maar de hele mens.

Hoe heb je jouw eigen organisatie meegenomen in deze beweging?

“In het begin werd er veel gepraat over concepten, maar de vertaalslag naar de werkprocessen bleef ingewikkeld. Mijn bijdrage was om vooral de richting uit te zetten waar we naar toe willen en een goede opdracht te geven om dat concreet te maken. We werken nu met kleinere ambulante multidisciplinaire teams die sneller kunnen acteren. Dat vraagt om eigenaarschap. Niet alleen van de directie, maar juist van de behandelaren. Zij zijn de ambassadeurs die de nieuwe werkwijze in de praktijk uitdragen.”

Een belangrijk onderdeel van deze nieuwe aanpak is het ‘verkennend gesprek’. Wat is daar de kracht van?

“Het verkennend gesprek vindt plaats aan de ‘voorkant’, in de wijk. Het doel is om hulpvraag gericht de passende zorg te adresseren: wat is hier nu écht nodig en wie moet daarbij betrokken worden? We willen voorkomen dat mensen onnodig naar de specialistische GGZ worden verwezen, terwijl ze op een andere plek, bijvoorbeeld in het sociaal domein, beter geholpen zouden zijn. Door dit aan de voorkant goed in te schatten en te organiseren, hopen we dat de zorg sneller en effectiever wordt.”

Wat merkt de inwoner van Zuid-Limburg concreet van deze nieuwe werkwijze?

“We vragen meer eigen regie van de inwoner. We stimuleren mensen om zelf de touwtjes in handen te nemen, waarbij we zijn omgeving, zoals familie of buren, actiever bij de behandeling betrekken. Het doel is dat iemand weer zo snel mogelijk grip krijgt op zijn mentale problemen en zelfstandig kan functioneren in de eigen omgeving.”

Wat is jouw persoonlijke drijfveer om de GGZ zo op de kaart te zetten?

“Ik wil dat de GGZ de plek krijgt die het verdient. Ik vind het vervelend wanneer mensen de GGZ niet serieus nemen of onze doelgroep stigmatiseren. In de psychiatrie behandeld worden of te kampen krijgen mentale problemen is onderdeel van het normale leven; het maakt je niet minder mens. Mijn drive is om te laten zien dat we door domein overstijgend samen te werken echt impact kunnen maken voor de inwoners van Zuid-Limburg met mentale gezondheidsproblemen.”

Waar staan we over een half jaar als het aan jou ligt?

“Ik ga ervan uit dat we dan kunnen constateren dat de wachtlijsten afnemen en dat we meer grip hebben op de instroom richting gespecialiseerde GGZ. Het vraagt om lef van onze behandelaren om anders te kijken en mensen uit te dagen om zo snel mogelijk de regie te laten pakken in hun persoonlijk herstel. Als we die beweging samen doorzetten, bouwen we aan een mentaal gezonder Zuid-Limburg.”