We kijken niet alleen naar de resultaten, maar ook naar het verhaal erachter

Om te werken aan een mentaal gezonder Zuid-Limburg, staan er drie  thema’s centraal in het transformatieplan voor een mentaal gezondheid Zuid-Limburg: het bevorderen van mentaal welbevinden, het implementeren van het uniform instroommodel en het versterken van ervaringsdeskundigheid. Het transformatieplan stelt duidelijke doelen: mentale zorg moet passend en toegankelijk blijven voor mensen die dit nodig hebben, wachttijden moeten afnemen en gezondheid, tevredenheid en zorgkosten moeten zorgvuldig worden gemonitord.

Maar hoe weten we of deze doelen worden bereikt? En voor wie werken welke initiatieven, in welke context en waarom?

Om de impact van de transformatie te onderzoeken, bundelen drie academische werkplaatsen van de Universiteit Maastricht hun krachten: de Academische Werkplaats Duurzame Zorg, de Academische Werkplaats Mentale Gezondheid en de Academische Werkplaats Huisartsenzorg. Deze onderzoeksgroep brengt de komende jaren onder andere de ervaren kwaliteit van zorg, gezondheid van cliënten, zorgkosten, medewerkerstevredenheid, wachttijden en verwijzingen in kaart.

Vanuit de Academische Werkplaats Duurzame Zorg zijn promovendus Meike Geurtsen, datawetenschapper Niels Hameleers, dr. Rowan Smeets en dr. Daan Westra betrokken. Dr. Iris Linden vertegenwoordigt de Academische Werkplaats Huisartsenzorg. Vanuit de Academische Werkplaats Mentale Gezondheid nemen psychiater Boris Klingenberg en dr. Marjan Drukker deel aan de onderzoeksgroep.

De onderzoeksgroep werkt volgens de principes van realistische evaluatie. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar cijfers en uitkomsten, maar juist ook naar de onderliggende mechanismen: wat werkt, voor wie, onder welke omstandigheden en waarom?

Dr. Rowan Smeets licht toe: “Met realistische evaluatie kijken we verder dan cijfers alleen. We onderzoeken hoe en waarom veranderingen effect hebben, zodat we weten in hoeverre en hoe de doelen bereikt worden. We kijken niet alleen naar de resultaten, maar ook naar het verhaal erachter. Zo weten we of de transformatie écht werkt en op welke manier.”

De inzichten uit het onderzoek worden actief teruggegeven aan het werkveld, zodat organisaties direct kunnen leren en bijsturen.

Promovendus Meike Geurtsen: “Iedereen kent wel iemand met mentale uitdagingen. Juist daarom wil ik onderzoeken of onze zorg goed georganiseerd is en écht werkt. Wat mij drijft, is de organisatie van zorg: blijft die toegankelijk, en heeft wat de organisaties samen doen daadwerkelijk effect? Door data te combineren met ervaringen van cliënten en zorgprofessionals ontstaat een rijk en genuanceerd beeld van de effecten van de transformatie. Deze aanpak helpt om niet alleen vast te stellen óf er verandering plaatsvindt, maar ook te begrijpen hoe die verandering tot stand komt en voor wie zij het meeste verschil maakt.”

De transformatie Mentaal Gezond Zuid-Limburg vraagt om structurele verandering binnen zorg en sociaal domein. Dat is een complexe opgave, ook in onderzoek. Door verschillende expertises vanuit drie academische werkplaatsen te verbinden, combineren we wetenschappelijke kennis met praktijkervaring.

Zo zorgen we ervoor dat de transformatie niet alleen ambitieus is, maar ook onderbouwd, lerend en toekomstbestendig. Samen werken we aan mentale gezondheid die werkt en zich ontwikkelt.